چگونه استرس‌های آسیب زا در سنین کودکی، بر تغییر رفتار شما اثر می‌گذارد

استرس در کودکی و تاثیر رفتاریفشارهای روانی شدید در سالهای ابتدایی کودکی باعث تغییر در نحوه برخورد در موقعیتهای دشوار در ادامه زندگی می‌شود.

اتفاقات استرس زا و آسیب دهنده در دوران کودکی سبب افزایش احتمال ابتلا به اختلالات روانی می‌شود، تا حد مشخصی، این اتفاقات همچنین می‌تواند باعث بهبود در نحوه برخورد با موقعیت‌های سخت در زندگی نیز می‌شود. محققین بر روی موش‌ها آزمایشهایی انجام دادند تا چگونگی انتقال این پدیده به نسل بعدی را کشف کنند.

استرس های آسیب زا اثر خود را به جا می‌گذارند. آنهایی که در سالهای ابتدایی زندگی اتقاقاتی هولناک را تجربه می‌کنند، احتمال بیشتری برای ابتلا به بیماریهایی مثل افسردگی یا اختلال شخصیتی بوردرلاین (در این بیماری فرد توانایی داشتن رابطه پایدار با سایرین را از دست می دهد) را دارند. اما آن تجربه‌ها می‌توانند همچنین مسبب تغییرات مثبتی در برخی شرایط باشد. در نتیجه، داشتن مقدار معینی فشار روانی (استرس) می‌تواند باعث شود که انسان‌ها برای فشارهای روانی بیشتر در دوران بزرگسالی راهکارهای بهتری را داشته باشد.

همچنین، مدتهای مدیدی است که روان‌شناسان و روان درمانان نسبت به تاثیرات منفی تجربیات هولناکی که والدین داشته‌اند و اثراتش در فرزندان آن‌ها دیده می‌شود آگاه هستند، اما چگونگی مکانیسم مولکولی این انتقال‌ها به تازگی در حال کشف است. برای اولین بار یک تیم تحقیفاتی به سرپرستی ژن‌شناسی عصبی در دانشگاه زوریخ پروفسور ایزابل منسوی تحقیقی بر روی موش‌ها برای نشان دادن امکان انتقال ژنتیک فواید استرس به نسل بعدی انجام دادند.

انطباق پذیر و هدفمند در شرایط اضطراری

محققین موشهای مرد تازه متولد را با جدا کردنشان از مادر به طور مکرر و با تناوب‌های غیر یکسان تحت فشارهای روانی شدید قرار دادند. علاوه بر این مادر هم به شدت تحت فشار روانی قرار گرفت. سپس محققان آزمایش‌هایی انجام دادند تا بتوانند تفاوت‌های این موش‌ها را در دوران بلوغ و فرزندان این موش‌ها را با موش‌های جامعه کنترل (که تحت فشار روانی نبوده‌اند) تحلیل کنند. محققان مشاهده کردند که فرزندان موش‌های تحت فشار روانی نسبت به جامعه کنترل در انجام وظایف پیچیده موفق‌تر هستند.

به طور مثال، یکی از آزمایش‌ها نشان داد، فرزندان یکی از موش‌های پدر استرس کشیده خود را با قوانین متغیر در یک بازی در قبال گرفتن آب در حال تشنگی بهتر وفق داد. آن‌ها بسیار منطبق پذیر‌تر ظاهر شدند. در آزمایش دیگری برای گرفتن آب، موش می‌بایست با تاخیری مشخص مثلا ۶، ۱۲ و یا ۱۸ ثانیه، نوک بینی خود را بعد از دیدن نوری وارد سوراخی کند. موش‌های استرس کشیده و فرزندانشان برای زمان ۱۸ ثانیه که سخت‌ترین آزمایش بود، بهتر عمل کردند. این نتایج توسط محققان به معنای شاهدی بر رفتارهای هدفمند‌تر در شرایط سخت‌تر تعبیر شد. از آنجایی که پدر از مادر و فرزندان جدا شده بود، امکان یادگیری برای موش‌ها وجود نداشته و تنها راه انتقال از طریق مسیرهای مولکولی در سلول نطفه است.

برای تعیین این‌که این رفتار چگونه بروز داده شده و به نسل بعد منتقل می‌شود، محققان فعالیت‌های یک ژن را آزمایش کردند، یک ژن گیرنده «می‌نرالوکورتیکوئید‌ها» که قبلا برای انطباق پذیری مسؤول شناخته شده بود. تیم منسوی کشف کردند که نشان‌های «اپی ژنیک»، که مشخص کننده قدرت تاثیرگذاری هر ژن هستند، در این ژن در مغز و اسپرم موش‌های استرس کشیده در دوران بلوغ دستخوش تغییر شده‌اند. نشان‌های تغییر یافته احتمالا توسط اسپرم به نسل بعدی منتقل شده و ممکن است به طور ضمنی عامل تغییر رفتاری باشند. گیرنده «می‌نرالوکورتیکوئید‌ها» مورد بحث پیغام رسانهای عصبی مثل هورمون استرسی کورتیزون، که ایجاد کننده سیگنالهای نورونی است، را به هم متصل می‌کند.

کمک برای غلبه بر مشکل

منسوی توضیح می‌دهد: «تحقیقات ما نشان می‌دهد عوامل محیطی می‌توانند باعث تغییرات رفتاری بشوند و این تغییرات می‌توانند به نسل‌های بعدی منتقل بشوند.» این نتایج – که نه تنها بیماری‌های روانی والدین قابل انتقال به فرزندان است، بلکه این باعث رفتار هدفمند‌تر آن‌ها در موقعیت‌های دشوار نیز می‌شود- می‌تواند در دنیای واقعی بسیار ارزشمند باشد. پزشکان می‌توانند به بیمارانی که از افسردگی ناشی از اتفاقات ناگوار رنج می‌برند کمک کنند تا این ویژگی‌های خود را تقویت کنند. وجود گیرنده می‌نرالوکورتیکوئید‌ها همچنین می‌توانند نقطه شروع خوبی برای درمان‌های بالینی آتی باشد.

منسوی می‌گوید که «ما به هیچ عنوان استرس‌های بیماری زای برای سنین کودکی را به عنوان یک امر مثبت توصیه نمی‌کنیم» اما او اضافه می‌کند که مطالعاتش بر روی موش‌ها نشان دهنده تاثیر استرس بر روی مغز و رفتار در طول نسل‌ها است؛ خواه مثبت یا منفی.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s